Groene geheimen langs de Maas


Limburg

Bij de inventarisatie van Limburgse tuinen voor het European Garden Heritage Networks project hadden we in de provincie Limburg de beschikking over ca. 140 tuinen die mogelijk geselecteerd konden worden.

Gekozen is voor een tuinen- en architectuurtijdreis door Limburg waarin de geselecteerde tuinen garand stonden voor een bepaalde stroming die kenmerkend was voor die tijd. Typerend voor de Limburgse situatie is dat deze provincie rijk gestoffeerd is met kastelen landgoederen kloosters en vestingsteden binnen een divers landschap. In deze samenhang is de rivier de maas de binder van al dat moois, ze meanderde zich een weg door heel de provincie Limburg en geeft haar groene geheimen prijs. De identiteit van Limburg is mede tot stand gekomen door de Sociale en Cultuurhistorie die rond het maasgebied zijn ontstaan. In de geschiedenis van de Limburgse tuinen herkennen we in hoofdzaak drie tijdperken: het Historische tijdperk (de Franse tijd tot aan de Eerste wereldoorlog), het Interbellumtijdperk (tussen de 2 Wereldoorlogen) en het “Moderne tijdperk” (na de Tweede wereldoorlog tot heden). Kenmerken uit het eerste tijdperk zijn de kastelen met de buitenplaatsen en domeinen. Om de kastelen heen werden parken en tuinen aangelegd in hoofdzakelijk klassieke vormen en stijlkenmerken.

Het tweede tijdperk wordt gekenmerkt door de invloed van de Staatsmijnen in het zuiden van Limburg.

Onder hun invloed worden in dit tijdperk vele tuinen en parken aangelegd ter verbetering van de leefomstandigheden in het gebied. In het derde tijdperk komt een evolutie van het privétuinieren opgang en er ontstaat een industrie rond het tuinieren. Er komen meer tuinkwekers en tuincentra met een zeer uitgebreide keuze aan planten struiken en bomen die voor iedereen toegankelijk worden.

De cultuurlandschappen zijn grotendeels ontstaan door ontginning in Limburg, de oudste vorm hiervan gaat tot ca. 7500 v. Chr. terug. Het zijn vaak herinrichtingen waar de samenhang tussen de ontstaansgeschiedenis van het gebied wordt gekoppeld met nieuwe toekomstige ontwikkelingen. Tuinen en parken zijn onderdeel van onze Limburgse Cultuurhistorie en verdienen een bijzondere plek.

In het project wordt niet alleen aandacht aan de ontstaansgeschiedenis van de tuinen gegeven, maar ook de vormstijl en plantinrichting komen aan bod. Het project geeft een dwarsdoorsnede van de tuinencultuur en cultuurlandschappen in Limburg. Ze geven aan een streek of wijk een identiteit en meerwaarde waarin bewoners en bezoekers zich prettig voelen.

terug